Sok z karczocha na cholesterol – czy warto?

Kategoria: Zdrowie
Tagi: brak tagów
Data publikacji: 2023-11-22
Karczochy w drewnianym pudełku

Karczoch zwyczajny (Cynara scolymus) uważany jest za jedno z najstarszych warzyw na świecie. Jego walory smakowe oraz niską wartość energetyczną doceniają kucharze, dietetycy oraz smakosze. Jadalną częścią karczocha jest nierozwinięty pąk kwiatowy pozbawiony liści. Ważną rolę odgrywa również sok z karczocha, który ma mnóstwo prozdrowotnych właściwości. Zawiera polifenole, inulinę oraz wiele witamin i składników mineralnych. Sprawdź, kto w szczególności powinien po niego sięgać.

Karczoch, pochodzący z rejonu basenu Morza Śródziemnomorskiego, polecany jest osobom zmagającym się z problemami układu pokarmowego, wysokim cholesterolem i glukozą oraz wszystkim tym, którzy chcą zadbać o prawidłową masę ciała. Co warto wiedzieć o tym warzywie? Wyjaśniamy!

Karczoch i sok z karczocha – właściwości

Prozdrowotne właściwości karczochów zostały docenione już w IV w. p.n.e. Pierwsze informacje na temat tych warzyw, które sprawdzają się w łagodzeniu niestrawności, można znaleźć już w zapiskach Teofrasta – ucznia Arystotelesa. Z kolei z XIX w. pochodzą notatki o skutecznym leczeniu żółtaczki ekstraktem z liści karczocha. Co sprawia, że warto pić sok z tego warzywa?

Zaobserwuj nas na Facebooku

W 100 g surowego karczocha można znaleźć około 3 g białka, 0,2 g tłuszczu i około 11 g węglowodanów, w tym 5,4 g błonnika pokarmowego. Warzywo jest źródłem wielu witamin oraz składników mineralnych. Zawiera także m.in. witaminy z grupy B, witaminę K, niacynę, wapń, żelazo, cynk, magnez, fosfor, a także prebiotyki – głównie inulinę.

Dodatkowo karczoch ma w sobie karotenoidy, flawonoidy, garbniki i polifenole roślinne o silnych właściwościach antyoksydacyjnych. Najważniejszą substancją biologicznie czynną obecną w karczochu jest cynaryna, której to karczoch zawdzięcza swoje prozdrowotne właściwości. To substancja, która przeciwdziała otłuszczeniu wątroby, pobudza wydzielanie żółci i pomaga obniżyć poziom cholesterolu we krwi. Cynaryna zmniejsza też ryzyko miażdżycy i chorób układu krążenia.

Warto wspomnieć, że zawarte w karczochu związki przeciwutleniające i probiotyki (w tym inulina) wykazują działanie zmniejszające wchłanianie cukrów z przewodu pokarmowego po posiłku. Dzięki temu dochodzi do obniżenia poziomu glukozy, co zapobiega rozwojowi cukrzycy typu 2. Karczoch jest niskokaloryczny. Wartość energetyczna świeżego karczocha to około 47 kcal w 100 g¹. Warzywo ma niski indeks glikemiczny, co sprawia, że po karczocha chętnie sięgają przede wszystkim osoby na diecie redukcyjnej.

Ci, którzy mają problemy z funkcjonowaniem wątroby i woreczka żółciowego lub borykają się z chorobami układu sercowo-naczyniowego, także doceniają sok z karczocha. Ekstrakt otrzymywany z tego wyjątkowego warzywa wspomaga bowiem leczenie hipercholesterolemii (podwyższonego poziomu cholesterolu) poprzez istotne obniżenie stężenia cholesterolu całkowitego, „złego” cholesterolu frakcji LDL oraz trójglicerydów². Dodatkowo sok z karczocha pobudza wydzielanie żółci, wspiera pracę wątroby i niweluje niestrawność czy stany zapalne w organizmie.

To wszystko sprawia, że karczocha można śmiało zaliczyć do grupy żywności funkcjonalnej, czyli takiej, która nie tylko dostarcza organizmowi potrzebne składniki odżywcze, ale też korzystnie działa na zdrowie.

Sok z karczocha – jak długo stosować?

Aby zauważyć dobroczynne właściwości soku z karczocha, należy pić go regularnie. Najlepiej robić to dwa-trzy razy dziennie, pół godziny przed posiłkiem. Zalecana przez producentów ilość do spożycia to najczęściej 20 ml specyfiku każdego dnia. Nie powinno się jednak przekraczać na dobę 50 ml soku. Pamiętaj, że karczoch ma bardzo charakterystyczny smak, dlatego trzeba się do niego przyzwyczaić. Pomoże Ci w tym rozcieńczanie soku z wodą w stosunku 1:1.

Można sięgnąć również po preparaty zawierające ekstrakt z liści karczocha zwyczajnego w formie kapsułek. Szczegółowe informacje dotyczące stosowania ekstraktu z karczocha można znaleźć w ulotce dołączonej do konkretnego preparatu. Najlepiej sięgać po suplementy ze standaryzacją składnika aktywnego (w tym przypadku cynaryny). Dzięki temu będziesz mieć pewność, że w zalecanej dawce znajdziesz określoną ilość wspomnianego związku.

Sok z karczocha – przeciwskazania

Stosowanie karczocha jest bezpieczne dla zdrowia i tylko u niektórych może powodować niewielkie dolegliwości żołądkowo-jelitowe (np. w postaci wzdęć lub lekkiej biegunki). Mogą również wystąpić reakcje alergiczne u osób z nadwrażliwością na rośliny z rodziny astrowatych. Nie powinno się stosować preparatów z karczochem, gdy mamy stwierdzone zaburzenia czynności wątroby i dróg żółciowych. Sok nie jest również zalecany dla dzieci poniżej 12 roku życia, kobiet w ciąży i karmiących piersią ze względu na brak wystarczających danych o jego bezpieczeństwie. Natomiast karczoch w postaci warzywa jest dla nich bezpieczny i z powodzeniem może być uwzględniany w codziennym jadłospisie.

Jeżeli należysz do grupy, która nie powinna spożywać soku z karczocha, a szukasz sprawdzonego sposobu na obniżenie poziomu cholesterolu LDL we krwi, sięgnij po produkty Benecol ze stanolami roślinnymi*. Badania pokazały, że wystarczy codziennie spożywać zaledwie od 1,5 g do 2,4 g tego składnika, aby obniżyć cholesterol LDL o koło 7-10% w ciągu 2-3 tygodni³.

Skorzystaj też z kalkulatora cholesterolu i sprawdź, co oznacza Twój wynik lipidogramu.

* Udowodniono, że estry stanoli roślinnych obniżają stężenie cholesterolu. Wysokie stężenie cholesterolu jest czynnikiem ryzyka rozwoju choroby wieńcowej serca.

Referencje:

¹ Artichokes, Food Data Central Search Result. Online: https://fdc.nal.usda.gov/fdc-app.html#/food-details/169205/nutrients. Dostęp: 13.10.2023.

² A. Sahebkar, M. Pirro, M. Banach et al. Lipid-lowering activity of artichoke extracts: A systematic review and meta-analysis. Online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28609140/. Dostęp: 13.10.2023.

³ European Food Safety Authority. Blood cholesterol reduction health claims on phytosterols can now be judged against EFSA new scientific advice. Online: https://www.efsa.europa.eu/en/press/news/blood-cholesterol-reduction-health-claims-phytosterols-can. Dostęp: 12.07.2023.

Serwis pełni wyłącznie formę edukacyjno-informacyjną i nie jest poradnikiem medycznym. Wszelkie informacje zamieszczone na DomPelenPomyslow.pl nie zastępują i nie mogą zastępować indywidualnej wizyty i konsultacji lekarskiej. Informacje zawarte na stronie DomPelenPomyslow.pl mają charakter informacyjny, a stosowanie ich w praktyce powinno za każdym razem być konsultowane z lekarzem specjalistą.

Podobne artykuły