Jak ułożyć kostkę brukową?

Kategoria: DIY
Tagi: brak tagów
Data publikacji: 2022-11-23

Kostka brukowa przed domem, czy w jakimkolwiek innym miejscu jest bardzo praktycznym rozwiązaniem. Wydawać by się mogło, że proces ułożenia jest stosunkowo prosty i nie ma w nim żadnej filozofii. Można się jednak łatwo pomylić. Układanie kostki poprzedzone musi być przede wszystkim odpowiednim przygotowaniem podłoża i nie tylko.

W tym poradniku podpowiemy, jak położyć kostkę brukową w kilku krokach. Jeżeli interesuje Cię ten temat, koniecznie przeczytaj!

Układanie kostki brukowej – jak należycie się przygotować

Na samym początku powinniśmy wybrać rodzaj kostki. Jej kształt, jak i rozmiar najlepiej dostosować do sposobu eksploatowania i przeznaczenia nawierzchni. Otóż elementy charakteryzujące się gładką powierzchnią są bardziej odporne na zabrudzenia, zaś te z powierzchnią chropowatą mogą wymagać dodatkowo okresowej impregnacji. Istnieje wiele kolorów, jak i kształtów kostek brukowych, wybór pozostaje już kwestią gustu.

Jeżeli chodzi o ilość niezbędnego materiału (kostki), określimy go na podstawie pomiarów wykonanych w miejscu docelowym, gdzie będą przeprowadzane prace, bądź na podstawie projektu. Można w ten sposób wyliczyć również ilość krawężników. 

Gorzej jest w przypadku oszacowania potrzebnego materiału na podbudowę. Przybliżoną ilość można wyliczyć dopiero po korytowaniu i osadzeniu krawężników. Przyjmuje się jednak, że średnio na 10 m2 warstwy podkładowej, potrzebne będzie około 800 kilogramów piasku, jak i około 50 kilogramów cementu. Jeden i drugi materiał jest również niezbędny do osadzenia krawężników, więc co za tym idzie, można zaopatrzyć się w lekki zapas. Potrzebna może też być geowłóknina, która separuje podbudowę od grząskiego podłoża.

W przypadku, kiedy nawierzchnia wymaga odwodnienia powierzchniowego, wyposażyć się należy w elementy do odprowadzania wody. Są to m.in. kanał liniowy, czy rury kanalizacyjne.

Niezbędne narzędzia

Jeżeli układanie kostki brukowej odbywać się będzie na stosunkowo niewielkiej powierzchni, asortyment narzędziowy można ograniczyć do:

  • szpadla,
  • taczki,
  • grabi,
  • ręcznego ubijaka,
  • gumowego młotka

i innych narzędzi.

Jak również podstawowych przyrządów pomiarowych, czyli poziomicy, palików, czy sznura, itp. W przypadku, kiedy chcemy ułożyć kostkę brukową na większej powierzchni przydać się może np. zagęszczarka, która będzie niezbędna do utwardzenia podbudowy, betoniarka, czy nawet niewielka koparka.

Wytyczanie powierzchni w celu układania kostki brukowej

Jeżeli mamy przygotowane wszystkie niezbędne materiały i narzędzia, czas zabrać się do pracy. Krokiem pierwszym jest wytyczenie powierzchni. Chcący samemu ułożyć kostkę brukową, dobrze jest przygotować prosty projekt, który będzie wrysowany w obszar działki z uwzględnionymi jej charakterystycznymi wymiarami. Takie działanie najlepiej wykonać, kiedy ułożony taras, będzie miał nieregularne kształty, łuki, itp.  

Jednak, kiedy ścieżka będzie prosta (chodnik, podjazd), nie jest konieczne wykonywanie wyżej wymienionego projektu.

Należy także ustalić ogólne wymiary powierzchni, jak również łączną długość jej krawędzi. Dzięki temu prościej będzie obliczyć ilość potrzebnych materiałów. Jeśli nasza posesja jest ze spadkiem, należy sprawdzić, w jaki sposób będzie spływać woda z utwardzonej powierzchni, a kolejno zaplanować sposób jej odprowadzenia.

Rozpoczynając prace, należy ustalić odpowiednie punkty. Ten posłużą do wyznaczenia linii przebiegu nawierzchni kostki. Punkty bazowe można oznaczyć za pomocą wbitego pręta. Bazę umieszcza się w jakimś charakterystycznym punkcie, np. w okolicach furtki, wejścia do domu itp. Dobrze jest zabrać ze sobą kilka dodatkowych prętów, dzięki którym będzie możliwe zasygnalizowanie miejsc załamania trasy, oraz wskazanie szerokości wykopu.

Do wbitego pręta bazowego należy przymocować sznurek i rozciągnąć go do końca odcinka drogi, albo jej załamania. Tam należy wbić kolejny pręt. Od bazy należy odmierzyć szerokość przewidzianego dołu, wbić znacznik i za pomocą sznura wyznaczyć kolejną równoległą linię, aż do końca odcinka. Wzdłuż sznura należy zrobić szpadlem rowek, dzięki któremu będą widoczne w gruncie granice wykopu.

Układanie kostki brukowej – korytowanie

Jednym z etapów ułożenia kostki brukowej, jest korytowanie. Proces przebiega następująco. Warstwy gruntu znajdujące się wzdłuż planowanej ścieżki usuwamy na głębokość 15-20 centymetrów za pomocą łopaty, bądź koparki/spycharki.

Jeżeli ścieżka ma służyć jako podjazd, głębokość koryta powinna być zwiększona o około 10 centymetrów, lub więcej. Warto wiedzieć, że grunt gliniasty niekiedy wymaga głębszego korytowania. Praca musi być wykonana tak, aby powierzchnia dna wykopu była równa.

Kiedy droga poprowadzona ma być na nie do końca równej działce, lub jeśli musi być wyznaczony spadek w określonym kierunku, wykop musi charakteryzować się różnymi głębokościami w kilku miejscach.

Aby mieć pewność, że korytowanie będzie wykonane prawidłowo, należy podczas danej czynności regularnie sprawdzać, czy powierzchnia jest równa. 

Osadzanie krawężników podczas układania kostki brukowej

Krawężniki są niezbędne, aby między innymi kostka brukowa nie rozjeżdżała się na boki. Najpopularniejszymi są takie charakteryzujące się długością sięgającą od 50, do 100 centymetrów i o wysokości około 20 centymetrów. Istnieje opcja zastąpienia krawężników betonową palisadą. Np. kiedy linia brzegowa kostki przebiega po licznych łukach.

Krawężniki najlepiej układać w takim rozstawieniu, aby nie trzeba było docinać kostki brukowej. Daną odległość można ustalić poprzez ułożenie na prostym podłożu 2, lub 3 rzędów kostki na przewidzianej wcześniej szerokości.

Prace osadzania krawężników należy rozpoczynać od ustawienia wstępnego skrajnych elementów na obydwu końcach prostych podjazdu. Opcjonalnie można je ustabilizować np. poprzez wbicie kołków czy prętów. Kolejną czynnością jest ustalenie usytuowania w poziomie, wówczas regulujemy  również wysokość wyniesienia elementów ponad grunt, a także ich poziom, czy nachylenie. Wspomóc się można poziomicą.

Kiedy udało się wykonać powyższe czynności, należy przy końcach skrajnych krawężników wbić pręty. Te zaś posłużą do zamocowania sznurka, który wyznaczy położenie kolejnych elementów.

Krawężniki osadza się w odpowiedniej warstwie półsuchego betonu, który formuje trójkątny fundament. Ten sięga około 10 centymetrów od jego podstawy. Kiedy beton wstępnie zwiąże, krawężniki obsypuje się od zewnątrz gruntem rodzimym, natomiast od środka warstwą podbudowy.

Kostka brukowa, a podbudowa

Zawsze należy ułożyć kostkę brukową na podbudowie. Warstwa podbudowy zrobiona może być ze stabilnego kruszywa. Grubość podbudowy wynika z przewidywanego obciążenia, lecz przyjmuje się, że średnio może to być około 10, do 15 centymetrów, przy około 25-centymetrowym wykopie. Czynnością poprzedzającą wykonanie podbudowy, może być ułożenie geowłókniny, szczególnie jeżeli mamy do czynienia z gruntem gliniastym.

Warstwę podbudowy może tworzyć kruszywo łamane, o uziarnieniu ciągłym. Ponadto betonowe, które pochodzi z recyklingu, lub gruboziarnista pospółka. Bez względu na to, jaki materiał wybierzemy, każdy powinien być odpowiednio ubity. Wówczas właśnie teraz bardzo przydać się może zagęszczarka, lub ręczny ubijak. Podczas ubijania, powinniśmy regularnie sprawdzać grubość materiału w określonych miejscach. Przy wykonywanej czynności, można zabezpieczyć krawężniki, ubijając je od strony gruntu, po to, aby podczas wibracji się nie przemieściły.

Czas na warstwę podkładową

Kolejnym krokiem jest ułożenie na podbudowie, warstwy podkładowej. Ta wyrówna podłoże pod kostkę brukową i zapewni jej stabilizację. Warstwa podkładowa najlepiej, jeżeli będzie wynosiła około 5 centymetrów.

Sprawdzić się może wymieszany z cementem piasek (najlepiej piasek płukany). Taka mieszanka stwardnieje pod wpływem wilgoci. Natomiast w przypadku, kiedy nawierzchnia jest ze spadkiem, warstwę podkładową musi tworzyć sam cement.

Wyrównanie podkładu

Kiedy położyliśmy warstwę podkładową, czas, aby ją wyrównać. Przyda się do tego szablon. Ten prowadzony po powierzchni krawężników ściągnie nadmiar podsypki i dodatkowo zasypie powstałe ubytki.

Szablon można przygotować z prostej deski, która będzie około 50 centymetrów dłuższa niż odległość pomiędzy krawężnikami, lub kupić gotowy.

Zobacz, jak ułożyć kostkę brukową

Przyszedł czas, aby przejść do jednego z ostatnich kroków, czyli układania kostki. Na podkładzie, który wyrównaliśmy, kostkę należy układać poprzecznymi rzędami. 

Pamiętajmy, aby nie układać kostki na wcisk pomiędzy obramowanie. Jeżeli zajdzie potrzeba, kostkę należy dociąć za pomocą szlifierki kątowej i tarczy diamentowej. Warto jednak tak obliczyć szerokość, i kształt, aby potrzeba docinania była jak najmniejsza. Podczas układania, opcjonalnie można niektóre elementy delikatnie dobijać gumowym młotkiem w celu ich odpowiedniego osadzenia.

Zagęszczenie, oraz posypka

Zagęszczenie podłoża znajdującego się pod kostką brukową, za pomocą wibratora płytowego spowoduje, że ta równomiernie się osadzi i wyrówna. Proces zagęszczania należy uznać za zakończony wtedy, kiedy pod wibratorem nie odczujemy uskoku na granicy pracy danej maszyny. Zazwyczaj zagęszczenie nawierzchni powoduje, że całość osiada o około 1 centymetr.

Na koniec, nawierzchnię kostki należy posypać za pomocą drobnego piasku, który wniknie w szczeliny i zaklinuje pomiędzy sobą poszczególne elementy kostki brukowej. Nadmiar piasku zmiatamy i nawierzchnia jest gotowa do użytku.

Opcjonalnie można zabezpieczyć ją impregnatem, który zmniejszy nasiąkliwość, co przełoży się na łatwiejsze utrzymanie nawierzchni w czystości itp.

Podsumowanie

Układanie kostki brukowej krok po kroku, jak widać, nie jest prostym procesem. Nie posiadając odpowiedniej wiedzy i doświadczenia, lepiej nie zabierać się za układanie kostki brukowej samemu, gdyż czynność ta może sprawić wiele problemów. 

Jeżeli jednak zdecydujemy się na daną czynność, dobrze jest wyposażyć się w niezbędny sprzęt. Bardziej zaawansowany znaleźć można np. w wypożyczalniach. Czy już wiesz, jak układać kostkę brukową?

Podobne artykuły